Merdiven Hesaplama Aracı
Merdiven hesaplama aracı; kat yüksekliği, rıht sayısı, rıht yüksekliği, basamak derinliği, merdiven kol uzunluğu ve eğim arasındaki geometrik ilişkiyi otomatik çözer. Eksik bıraktığınız ölçüleri tamamlar ve çelişen değerleri görünür biçimde uyarır.
- Düşey bilgilerden iki, yatay bilgilerden bir değerle otomatik çözüm
- Tek, iki veya üç kollu merdiven dağılımı ve DWG ölçü özeti
- Sahanlık derinliği, merdiven genişliği ve 2R + B ön kontrolü
Merdiven Ölçülerini Otomatik Hesaplayın
Sıfır veya boş bıraktığınız alanlar hesaplanır. Düşey gruptan en az iki, yatay gruptan en az bir değer girin; sonuçlar yazarken otomatik güncellensin.
Merdiven hesaplama, bir kat yüksekliğinin güvenli ve kullanılabilir basamaklara dönüştürülmesi için düşey ve yatay ölçülerin birlikte çözülmesidir. Kat yüksekliği tek başına yeterli değildir; rıht sayısı, gerçek rıht yüksekliği, basamak derinliği, merdiven kolu uzunluğu, sahanlık ve merdiven genişliği aynı geometrik sistemin parçalarıdır.
Bu araç özellikle DWG tabanlı mimari çizimlerde, ön proje çalışmalarında, merdiven boşluğu yerleşiminde ve mevcut bir ölçünün kontrolünde kullanılmak üzere hazırlanmıştır. Kullanıcı bütün değerleri bilmek zorunda değildir. Düşey ilişkiden iki, yatay ilişkiden bir ölçü girildiğinde eksik alanlar otomatik tamamlanır.
Merdiven Hesaplama Aracı Nasıl Kullanılır?
- Düşey bilgilerden en az ikisini girin: Kat yüksekliği, toplam rıht sayısı veya hedef rıht yüksekliği.
- Yatay bilgilerden en az birini girin: Basamak derinliği veya en uzun merdiven kolunun yatay uzunluğu.
- Kol sayısını seçin: Toplam rıhtlar bir, iki veya üç kola mümkün olduğunca dengeli dağıtılır.
- Merdiven ve sahanlık genişliğini yazın: Araç, sahanlığın merdiven genişliğinden küçük olup olmadığını kontrol eder.
- Sonuç kartlarından girilen, hesaplanan ve geometrik uyumsuzluk nedeniyle düzeltilen değerleri ayrı ayrı izleyin.
Sahanlık kontrolü: Sahanlığın hareket doğrultusundaki derinliği, merdiven kol genişliğinden az olmamalıdır. Örneğin merdiven genişliği 120 cm ise sahanlık derinliği de en az 120 cm girilmelidir.
Merdiven Hesaplama Mantığı ve Formüller
Düşey ölçüler arasındaki temel ilişki, kat yüksekliğinin toplam rıht sayısı ile gerçek rıht yüksekliğinin çarpımına eşit olmasıdır.
Kat yüksekliği ve rıht sayısı biliniyorsa gerçek rıht yüksekliği doğrudan bulunur. Kat yüksekliği ile hedef rıht yüksekliği biliniyor fakat rıht sayısı boş bırakılıyorsa araç, hedef yüksekliği aşmamak için rıht sayısını yukarı yuvarlar. Böylece kat yüksekliği tam olarak karşılanırken bütün rıhtların eşit olması sağlanır.
Merdiven kol uzunluğu hesabı
Bir merdiven kolundaki yatay uzunluk, o koldaki yatay basamak sayısı ile basamak derinliğinin çarpılmasıyla hesaplanır. Üst döşeme veya sahanlık son basamağın yüzeyi olarak kabul edildiği için bir koldaki yatay basamak sayısı çoğunlukla o koldaki rıht sayısından bir eksiktir.
Merdiven eğimi hesabı
Yaklaşık merdiven eğimi, gerçek rıht yüksekliğinin basamak derinliğine oranının arktanjantı alınarak derece cinsinden hesaplanır. Eğim tek başına uygunluk ölçütü değildir; rıht, basamak, kullanım amacı ve güvenlik koşullarıyla birlikte değerlendirilmelidir.
2R + B Merdiven Konfor Formülü
Merdiven tasarımında kullanılan yaygın ön kontrollerden biri 2R + B ilişkisidir. Burada R rıht yüksekliğini, B basamak derinliğini ifade eder. Araç sonucu otomatik hesaplar ve 60–64 cm aralığına göre bilgilendirici bir konfor değerlendirmesi gösterir.
300 cm Kat Yüksekliği İçin Örnek Merdiven Hesabı
Kat yüksekliği 300 cm, hedef rıht yüksekliği 17,5 cm ve basamak derinliği 29 cm girildiğinde rıht sayısı 300 ÷ 17,5 = 17,14 çıkar. Rıht adedi tam sayı olmak zorunda olduğundan araç sonucu 18 rıhta tamamlar. Gerçek rıht yüksekliği 300 ÷ 18 = 16,67 cm olur.
İki kollu dengeli çözümde rıhtlar 9 + 9 olarak dağıtılır. Her kolda 8 yatay basamak bulunur. En uzun kol uzunluğu 8 × 29 = 232 cm, 2R + B değeri ise yaklaşık 62,33 cm olarak hesaplanır. Merdiven genişliği ve sahanlık derinliği 120 cm seçildiğinde sahanlık ön kontrolü de sağlanır.
Hesaplama Sonuçları Nasıl Okunur?
| Sonuç | Anlamı | Çizimde kullanımı |
|---|---|---|
| Toplam rıht | Kat yüksekliğini eşit parçalara bölen düşey adımlar | Kesit ve plan üzerindeki rıht adedi |
| Gerçek rıht | Kat yüksekliğinin rıht sayısına bölünmesiyle oluşan kesin değer | Kesit kotlandırması ve detay |
| Basamak derinliği | Yürüme doğrultusundaki yatay basamak ölçüsü | Plan çizimi ve kol boyu |
| En uzun kol | En fazla basamağa sahip kolun yatay boyu | Merdiven boşluğu ön yerleşimi |
| Toplam yürüme hattı | Bütün kollar ve ara sahanlıkların toplam yatay yürüyüşü | Dolaşım ve metraj ön kontrolü |
| Yaklaşık eğimli boy | Merdiven kolunun eğim doğrultusundaki uzunluğu | Korkuluk ve eğimli eleman ön metrajı |
Merdiven Çiziminde Sık Yapılan Hatalar
- Kat yüksekliğini bitmiş döşeme kotları yerine kaba yapı kotlarından almak.
- Rıht sayısını tam sayı yaparken gerçek rıht yüksekliklerinin eşitliğini bozmaya çalışmak.
- Bir koldaki basamak sayısı ile toplam rıht sayısını aynı kabul etmek.
- Kol uzunluğunu hesaplarken sahanlığı basamak derinliğine dahil etmek.
- Sahanlık derinliğini merdiven genişliğinden küçük bırakmak.
- Yalnızca 2R + B sonucuna bakıp kullanım sınıfı ve güncel mevzuat koşullarını atlamak.
Mimari çizim sürecinin genel organizasyonu için mimari proje çizimi rehberini, hizmet kapsamlarını karşılaştırmak için mimari proje fiyatları yazısını ve sayısal proje koordinasyonu için BIM nedir? içeriğini inceleyebilirsiniz.
Merdiven Hesaplama Hakkında Sık Sorulan Sorular
Merdiven hesabı için hangi değerleri girmeliyim?
Kat yüksekliği, rıht sayısı ve rıht yüksekliği alanlarından en az ikisini; basamak derinliği ve merdiven kol uzunluğu alanlarından en az birini girmeniz yeterlidir. Hesaplanmasını istediğiniz alanı boş veya sıfır bırakabilirsiniz.
Merdiven rıht sayısı nasıl hesaplanır?
Kat yüksekliği hedef rıht yüksekliğine bölünür. Sonuç tam sayı değilse araç, girilen hedef rıht yüksekliğini aşmamak için rıht sayısını yukarı yuvarlar ve gerçek rıht yüksekliğini yeniden hesaplar.
Merdiven basamak derinliği nasıl hesaplanır?
Kol uzunluğu biliniyorsa uzunluk, en uzun koldaki yatay basamak sayısına bölünür. Kol uzunluğu boşsa girilen basamak derinliğine göre gerekli kol uzunluğu hesaplanır.
2R + B merdiven formülü nedir?
R rıht yüksekliğini, B basamak derinliğini ifade eder. İki rıht yüksekliği ile bir basamak derinliğinin toplamı yürüyüş konforunu değerlendirmek için kullanılır.
Sahanlık derinliği ne kadar olmalıdır?
Sahanlık derinliği merdiven kol genişliğinden az olmamalıdır. Örneğin merdiven genişliği 120 cm ise sahanlık derinliği en az 120 cm olmalıdır. Projeye uygulanacak güncel mevzuat ayrıca kontrol edilmelidir.
Merdiven uzunluğu nasıl hesaplanır?
Bir kolun yatay uzunluğu, o koldaki yatay basamak sayısının basamak derinliğiyle çarpılmasıyla bulunur. Çok kollu merdivenlerde kollar ve sahanlıklar ayrı ayrı değerlendirilir.
Bu araç uygulama projesi yerine geçer mi?
Hayır. Araç ön hesaplama, ölçü kontrolü ve iki boyutlu çizim hazırlığı için destek sağlar. Güncel mevzuat, yangın güvenliği, erişilebilirlik ve proje müellifi değerlendirmesi esas alınmalıdır.
İlgili Mimarlık İçerikleri
Mimari Proje Desteğine mi İhtiyacınız Var?
Mimari proje çizimi, uygulama projesi ve sayısal proje koordinasyonu hizmetlerini inceleyin.